Nga Luan Rama

Më 24 prill në mbrëmje në “Qendrën e Kulturës shqiptare 28-11” në Paris, presim të shohim një ekspozitë figurative me tablotë e piktorit të njohur Artur Muharremi që aktualisht jeton dhe krijon në Rouen.

Nga qyteti emblematik i Jeanne d’Arc, ai do të na sjellë dhe 4 filma vizatimorë që publiku ynë në Francë nuk i ka parë. Katër filma që padyshim e vendosin atë ndër realizuesit e njohur evropianë, çka e ka treguar me çmimet e shumta që ka marrë në festivalet e filmit të animuar nëpër botë.

Shtëpi produksioni të filmave të animacionit i prodhojnë filma të ngjashëm me një ekip të plotë si me regjisor, skenarist, kameraman, piktor, dekorator, inxhinjer zëri e muzikantë, ndërkohë që Artur Muharremi i realizon këta filma me një ordinator në shtëpinë e tij – atelier në sajë të talentit, imagjinatës e punës së jashtëzakonshme mbi figurat e dekoret aq sa më duket sikur i ka hyrë në “pjesë” pikturës së tij.

Mikun tim e njoh që në fillimin e viteve ’80 kur erdhi në Kinostudio pas studimeve në Institutin e arteve për ti hyrë një aventure pasionante dhe të jashtëzakonshme. E kam ende para sysh, kur vinte në mëngjes dhe si një « murg » punonte për tu larguar nga ato mijra vizatime në mbrëmjen e vonët.

Piktori

Artur Muharremi është gjithnjë në kërkim. Jo vetëm në tematikë por dhe në mënyrën e shprehjes, stilit, gjuhës simbolike, duke ruajtur gjithnjë elokuencën dhe fuqinë e xhestit të parë në letër apo në pëlhurë.

Ai kërkon herë për të gjetur një treg për krijimet e tij, çka ndodh shpesh me të gjithë artistët dhe shkrimtarët, (ku arti është dhe mjeti i jetesës) e herë duke udhëtuar në horizonte të tjerë, duke harruar nocionin e kohës për të gjetur atë çka deri tanimë nuk e ka gjetur. Eshtë vallë arti i përkryer, perfeksioni, mishërimi absolut i imagjinatës…? Dhe kështu, sipas gjendjes së tij, ai kërkon linja të tjera, rrëmon nëpër ngjyra, duke u dhënë pas gjetjeve të reja.

Në tablotë e tij mbizotëron gjithnjë ai vizatim i përkryer i personazheve, çka është një nga dhuntitë e tij spikatëse, por dhe një kompozim mjaft interesant, pa e ngarkuar mjedisin, duke i lënë hapësirë figurës dhe ku simbolet të flasin më dukshëm në ato sfonde të zeza, të kuqe apo gri.

Ky piktor, si shumë të tjerë punon me cikle, pra krijimtaria e tij varion, nuk është e njëjta, ai kërkon gjithnjë jo vetëm në temën, kompozimin dhe ngjyrat, të cilat i punon me një kujdes të veçantë e në reliev, por në kërkim për të thënë ide të reja për të qenë modern, çka na kujton thënien e shqetësimin e hershëm të poetit Artur Rimbaud «Të jesh modern!»

Sigurisht, ciklet e mëparshme të tij kanë qenë mendoj më të fuqishme, si «kllounada» apo kompozimet abstrakte ku në tablo të dimensioneve të mëdha gjen një mjeshtri të rrallë në përpunimin e ngjyrës, por në këtë kërkim, (siç është dhe cikli «Koha që ka ndaluar», në suspens), dhe ky cikël meriton një vlerësim të veçantë.

Eshtë një vazhdim i «mumifikimit», i personazheve, individëve të një shoqërie që ende nuk i ka fituar dimensionet e verteta të lirisë dhe ku ai është i rrethuar ende nga vargonj të padukshëm të një kohe të vjetër, në kuadrin e një epoke të re.

Kineasti

I vetëm ai krijon jo vetëm personazhet por dhe dekoret, punon me muzikën, zhurmat, elemente të domosdoshëm në një film vizatirmor.

Një punë titanike, pasi në Perëndim, filma të tillë regjisorët i realizojnë me ekipe piktorësh, muzikantësh, inxhinjerë zëri, etj. I kujtoj filmin “Metropolis” të Fritz Lang, një nga kryeveprat e mëdha të kinematografisë gjermane por dhe botërore të fillimit të shekullit XX, ku shihet njeriu i transformuar dhe i shpërfytyruar nga pesha e punës dhe shfrytëzimit çka e shohim dhe në filmin e Caplin “Kohët modern”.

Ai më buzëqesh dhe më thotë të ulem që të shohim një nga filmat e fundit “Exit II” (“The Game”) ku në qendër është liria e individit dhe përpjekja e shoqërive shfrytëzuese për ti kthyer njerëzit në robotë, të ngjashëm dhe uniformë.

Por fitimi i lirisë ka një çmim të madh! Filmat e Artur Muharremit të cilat sot rrahin tema thelbësore të shoqërisë së sotme njerëzore kanë gjetur një vlerësim të veçantë në festivalet ndërkombëtare përmes çmimeve të shumta.

Lista është e gjatë: “Tokyo Film Awards”, “Film Animation Cannes, “ Contries International Film Festival”, “Global Shorts”, “Gully International GIFF” e shumë të tjerë.

Artur Muharremi flet pak për punën e tij. Principi i tij: « është vetë vepra që flet!” Por gjithë kjo krijimtari e alternuar: – pikturë dhe animacion gjithashtu – ka kërkuar gjatë gjithë këtyre viteve një energji të jashtëzakonshme aq sa artistë të tillë i gjen rrallë. Një jetë në art. Një jetë fisniku!